Anti-Fascistisch Front / Verzet

Met de gisteren op 71-jarige leeftijd overleden Tuur Van Wallendael verliest het Anti-Fascistisch Front (AFF) een strijdmakker. Toen het AFF samen met andere organisaties, onder andere het ABVV en ACV, onder de naam Antwerpen Helemaal Anders op 19 november 1994 een betoging inrichtte om een sociaal beleid te eisen van de nieuwe bestuursmeerderheid-in-de-maak in Antwerpen (foto 1), was Tuur Van Wallendael als ombudsman van de stad Antwerpen onmiddellijk bereid om de enkele duizenden betogers toe te spreken bij de start van de betoging aan de Groenplaats. Zes jaar later, op 13 mei 2000, richtte het AFF, ook weer samen met anderen, deze keer onder de naam 8 Mei Collectief, een Lenteparade in. Liever lachen dan wenen in Antwerpen, was de slogan. Waarbij ‘wenen’ een verwijzing was naar de Oostenrijkse hoofdstad Wenen waar de FPÖ van Jorg Haider aan een opmars bezig was. Opnieuw was Tuur Van Wallendael erbij (foto 2: Tuur Van Wallendael zwaaiend naar iemand langs de kant van de weg, geflankeerd door huidig Berchems districtsburgemeester Peter Raats en toenmalig volksvertegenwoordiger, nu Antwerps schepen Robert Voorhamme).

Tuur Van Wallendael was met afschuw vervuld voor het VB. In zijn eerste interview nadat bekend werd dat hij terminaal ziek was, werd Tuur gevraagd hoe hij bij zijn afscheid kijkt naar ‘zijn’ stad Antwerpen. Is die er goed aan toe? Tuur Van Wallendael: “Ja, en dat is echt niet alleen te danken aan de socialisten. Maar als ervaringsdeskundige kan ik wel zeggen dat het een droom is om onder Patrick Janssens te werken. Hij kan soms hard en brutaal zijn, maar hij heeft wel dikwijls gelijk en hij heeft gedaan waarvoor ik zelfs als ongelovige te voet naar Scherpenheuvel wil gaan: het Vlaams Belang teruggeslagen.” (Gazet van Antwerpen, 5 september 2009). We verschilden wel eens van mening met Tuur over hoe het VB moest aangepakt worden. We waren het volledig met hem eens als hij zei dat je je niet hooghartig mag opstellen tegenover klagers in volksbuurten, maar hun klachten serieus moet nemen. We waren het daarentegen volstrekt niet met hem eens als hij zei dat je “niet anders kan” dan politieke akkoorden afsluiten met het VB, al voegde Tuur er wel snel aan toe dat hij daar persoonlijk niet aan mee zou doen. Waarom we het daar niet mee eens waren, kon je hier lezen.

Tuur Van Wallendael had zijn manier om het VB voor schut te zetten. In De Morgen van 12 september 2009 vertelde hij: “Jaarlijks zitten we in de stad met het probleem van onze moslimvriendjes die schaapjes de strot oversnijden voor het Offerfeest. Het Belang had jaren geleden ineens de dierenbescherming ontdekt en sprak zich in de gemeenteraad uit over die wrede slachtpraktijken. Ik, met mijn bevoegdheid van schepen van erediensten, moest reageren. Ik zei tegen de mevrouw die het geval aankaartte: ‘Mevrouw, ik moet iets vertellen. Een paar weken geleden was ik in een restaurant lekker aan het eten en daar kwam ineens de top van uw partij binnen. Dewinter, Marijke Dillen, Annemans en nog een paar. En weet je, de helft van dat gezelschap heeft oesters gegeten als voorgerecht. Nu, mevrouw, die oesters slachten we niet hé, die vreten we levend op. Idem voor de door en door Vlaamse garnaal: die gooien we levend in kokend water. En vis, beste mevrouw, die laten onze vissers gewoon stikken. Wanneer gaat u daartegen optreden? (lacht) (…) Als ik ze kon pakken, liet ik dat zeker niet liggen.”

Met Tuur verdwijnt een overtuigd antifascist, én socialist. Tuur Van Wallendael (in het eerder al geciteerd interview in Gazet van Antwerpen): “Ik zal nu wel op wat zere tenen van partijgenoten trappen, maar ik betwijfel of de mensen op een partij stemmen omdat die de tramlijn van Merksem naar Brasschaat verlengt, vrije busbanen creëert en zonnepanelen op daken zet. Dat is niet voldoende. Deze samenleving kent nog steeds heel wat klasseverschillen op het gebied van onderwijs, geneeskundige zorgen, wonen en ontspanning. Ervoor zorgen dat alle kinderen gelijke kansen krijgen, dat is wat de SP.a moet doen om stemmen te winnen.” We verliezen met Tuur Van Wallendael ook een uiterst aimabel man. Met het hart op de tong. En een schitterend kroniekschrijver. Wil een uitgever eens opsporen wat Tuur allemaal aan columns en levensschetsen heeft opgeschreven, en dat bundelen? Het leven zoals het is, gemengd met de sociale bewogenheid en typische humor van Tuur Van Wallendael.