12-08-12

ROCK AGAINST RACISM, THE SPECIALS, THE SELECTER...

Rock against racism + AFF-buttons.jpgcultuur,actieVanavond worden de Olympische Spelen in Londen afgesloten met een The best of British-concert waar onder andere The Specials zullen spelen. Donderdag besloot de Britse skagroep de Lokerse Feesten-dag. Een concert dat rommelig startte maar in schoonheid eindigde. Al zijn The Specials niet meer wie ze geweest zijn.

 

In de zomer van 1976, wanneer er volop maatschappelijke onrust is, onderbreekt Eric Clapton een concert in Birmingham om in een dronken bui hulde te brengen aan de controversiële Britse politicus Ennoch Powell. Volgens Clapton heeft Powell het bij het rechte eind en zijn er veel te veel “vreemdelingen” in Engeland. Daarop volgt een racistische scheldtirade die eindigt met de beruchte National Front-slogan Keep Britain White. Kan het nog hypocrieter komend van een man die een fortuin had verdiend door Amerikaanse blues te spelen en een wereldhit had met het legendarische I shot the sheriff van Bob Marley? Het gevolg is dat een groep muziekliefhebbers de oprichting aankondigden van Rock Against Racism (RAR).

 

Algauw groeit een netwerk van artiesten, punks en reggaefans. De beweging ontstaat op hetzelfde moment als de punk en surft op de nieuwe energie en tijdsgeest. Rock against Racism brengt punkgroepen samen met reggaegroepen, die elkaar vervolgens beïnvloeden. The Clash bijvoorbeeld, later wereldberoemd met Rock The Casbah en andere hits, coverde het mooie Police & Thieves van Junior Murvin. In mei 1977 behaalt het extreemrechtse National Front (NF) 5,7 % van de stemmen in Londen; in augustus datzelfde jaar organiseert het NF een mars die tot zware rellen leidt. Enkele maanden later wordt de Anti-Nazi League (ANL) opgericht.

 

De Anti-Nazi League krijgt snel brede steun ter linkerzijde, en kleinere en grotere RAR/ANL-concerten volgen elkaar op. Het eerste groot concert vindt plaats op 30 april 1978 en brengt 80.000 jongeren bijeen. Op het programma: The Clash, Tom Robinson, Steel Pulse en anderen. Een tweede groot concert, met Sham 69 als top of the bill, brengt 100.000 jongeren bijeen. Op drie jaar tijd worden een 300-tal concerten ingericht, 750.000 badges (foto 1) verspreid, 9.000.000 pamfletten verdeeld… Het National Front behaalt in 1979 nog maar 1,9 % van de stemmen terwijl ze met het hoogst aantal kandidaten ooit deelneemt aan de verkiezingen. Keerzijde van de medaille is dat diezelfde verkiezingen Margaret Tatcher aan de macht brengen. Het institutioneel racisme verdwijnt niet en de jeugdwerkloosheid piekt.

 

Het is tegen die achtergrond dat toetsenist Jerry Dammers in 1977 een muziekgroepje opricht dat na een paar naamwisselingen The Specials (foto 2) worden. Zij spelen ska, het energiekere broertje van de wat lomere reggae. Na het uitbrengen van de debuutsingle van The Specials is Jerry Dammers teleurgesteld over de grote platenlabels en begint hij met een eigen label, 2 Tone, dat onder andere ook onderdak biedt aan The Selecter en Madness. Terwijl in de hoogdagen van Rock Against Racism nog een blanke punkgroep naast een zwarte reggaegroep speelt, krijgen we nu met The Specials en The Selecter gemengde groepen. Beide groepen nemen ook duidelijke standpunten in over sociale toestanden in Engeland. The Specials bijvoorbeeld met Maggie’s farm, later nog gecoverd door Rage Against The Machine.

 

Margaret Tatcher voert in Engeland het monetarisme in, een omstreden doctrine die voor het eerst werd toegepast door de Chileense dictator Pinochet. De werkloosheid haalt met twee miljoen werklozen ongeziene hoogten, en in dit klimaat ontstaat in 1981 een nummer als Ghost Town. Over werkloze jongeren die aan hun lot worden overgelaten en uit verveling elkaar te lijf gaan, een stad waar zaken sluiten en de bevolking angstig wordt. Duizendmaal beter in de originele versie dan in de versie die The Specials donderdag in Lokeren brachten. Na 1981 begint het te rommelen in de groep en beginnen de groepsleden aan andere projecten. Jerry Dammers zal nog eenmaal schitteren met The Special AKA en het door Elvis Costello geproduceerd Free Nelson Mandela dat een wereldhit wordt en ons elke keer opnieuw weer uitzinnig vrolijk maakt.

 

Een aantal leden van The Specials zijn intussen terug bijeen als groep, maar dat is meer om poenpakkerij. Een groot verschil met The Selecter. Gedragen The Specials zich als een supergroep, bij The Selecter konden de fans bijvoorbeeld vóór en na hun optreden in Het Depot in Leuven op 4 mei dit jaar probleemloos een praatje slaan met Pauline Black en de andere groepsleden. Het vuur van het verzet zit nog altijd in de groep. Als eerste nummer op hun jongste cd Made in Britain vind je een remake van Big in The Body, Small in the Mind. Een antifascistisch lied dat eerder door Woody Guthrie en Billy Bragg werd gezongen, en The Selecter vorig jaar op Mano Mundo in Boom voor het eerst op Belgische bodem speelde (hier de live versie bij de Nederlandse première). De levensloop van frontvrouw van The Selecter Pauline Black en haar belevenissen tijdens de jaren van het 2 Tone-label werden opgeschreven in het vorig jaar verschenen boek Black by design.

 

Meer over The Specials en de sociaal-economische en politieke achtergrond in de Rock Against Racism-periode vind je in het jongste nummer van Aktief, driemaandelijks tijdschrift van het Masereelfonds.

00:10 Gepost door AFF/Verzet | Permalink | Commentaren (0) | Tags: cultuur, actie |  Facebook | | |  Print

De commentaren zijn gesloten.