16-04-14

VLAAMS BELANG EERT COLLABORATEUR AUGUST BORMS

Bormsherdenking 2014 - Bloemen.JPGBormsherdenking 2014 - Bloemen Vlaams Belang.JPGNaar jaarlijkse traditie is voorbije zondag 13 april in de Sint-Franciscuskerk in Merksem, en op de begraafplaats aan de Van Heybeeckstraat in dezelfde Antwerpse deelgemeente, August Borms herdacht. Tot tweemaal toe ter dood veroordeeld voor collaboratie.

 

August Borms, op 14 april 1978 geboren in Sint-Niklaas, zet zich vanaf 1910 in voor de vernederlandsing van de Gentse universiteit, en is ook betrokken bij de Vlaamse Beweging in Frans-Vlaanderen waar hij in 1912 propagandatochten organiseert. In 1917 wordt Borms lid van de Raad van Vlaanderen die met de Duitse bezetter onderhandelt over het statuut van Vlaanderen. Van een zelfstandig Vlaanderen komt niets in huis, ook al omdat de Raad na interne twisten tussen separatisten en federalisten  uiteenvalt. Toen al was er een tweespalt binnen de Vlaamse Beweging. Na de oorlog start de Belgische overheid een onderzoek naar de mensen die collaboreerden met de Duitse bezetter. Op 8 februari 1919 wordt August Borms aangehouden en opgesloten in de gevangenis van Vorst. Hij wordt ervan beschuldigd een aanslag gepleegd te hebben tegen de Belgische staatstructuren, met de Duitsers gecollaboreerd te hebben en de oorzaak geweest zijn van de wegvoering en langdurige opsluiting van minstens zeven personen in Duitsland. Op 6 september 1919 veroordeelt het assisenhof in Brussel Borms tot de doodstraf.

 

Een half jaar later wordt zijn doodstraf omgezet in levenslange dwangarbeid. In de gevangenis groeit Borms uit tot een van de iconen van de Vlaamse ontvoogdingsstrijd. Door het overlijden van een liberaal Kamerlid moet in 1928 een tussentijdse verkiezing voor één Kamerzetel georganiseerd worden in Antwerpen. De liberalen schuiven een Nederlandsonkundige kandidaat naar voor. De katholieken en socialisten dragen geen kandidaat voor uit respect voor het overleden liberaal Kamerlid. De Frontpartij stelt op het laatste ogenblik Jef Van Extergem kandidaat, gebruik makend van een anomalie in de wetgeving waardoor iemand die uit zijn politieke rechten ontzet is toch kandidaat kan zijn bij verkiezingen. Er worden ook twee communistische lijsten ingediend, een trotskistische en een stalinistische. De kandidaat van die laatste lijst, de Vlaamse communistische activist Jef Van Extergem, raadde na de kandidatuurstelling van Borms aan… voor Borms te stemmen. Borms wint de verkiezingen met meer dan 80.000 stemmen, dubbel zoveel als zijn liberale tegenkandidaat.

 

De uit zijn politieke rechten ontzette Borms kan niet zetelen in de Kamer van Volksvertegenwoordigers. Op 17 januari 1929, twee maanden na de door hem gewonnen verkiezingen, wordt Borms wel vrijgelaten uit de gevangenis. Als de Tweede Wereldoorlog uitbreekt wordt Borms op 15 mei 1940 onder militaire bewaking op een trein naar Frankrijk gezet, samen met andere staatsgevaarlijken. Een van de konvooien stopt in het Franse Abbeville waar Front-partijman en Verdinaso-oprichter Joris Van Severen door Franse soldaten wordt neergeschoten, samen met twintig anderen waaronder ook een bekende Rexist en een bekende communist. Borms staat in de aanloop naar de Tweede Wereldoorlog niet meer zo expliciet op de voorgrond in de collaboratie met het Duitse Rijk, maar alleen omdat hij de rivaliteit tussen het Vlaams Nationaal Verbond (VNV) en DeVlag veroordeelde. Borms is voorstander van een administratieve en politieke collaboratie, en steunt de strijd van de Oostfronters door – al terug uit Frankrijk – zijn aanwezigheid bij het vertrek van vrijwilligers voor het Oostfront in 1941 en 1942.

 

In de late zomer van 1944 wijkt Borms uit naar Duitsland. Na een verkeersongeval wordt hij opgenomen in een ziekenhuis in Berlijn. Enkele weken na de val van Berlijn wordt hij bij de Belgische overheid aangegeven door een verpleegster. Op 4 januari 1946 wordt Borms ter dood veroordeeld op basis van zijn verklaringen en aanwezigheid op manifestaties in het raam van de collaboratie met nazi-Duitsland, en zijn voorzitterschap van de ’herstelcommissie’ die veroordeelde  collaborateurs uit de Eerste Wereldoorlog schadevergoeding toekende. Borms zelf ontving 1.050.000 frank (in die tijd !) en een jaarlijks pensioen van 281.000 frank. Borms wordt opnieuw voor collaboratie veroordeeld tot de doodstraf. Nadat het vonnis in hoger beroep bekrachtigd wordt en Borms een genadeverzoek weigert te ondertekenen, wordt Borms op 12 april 1946 terechtgesteld in de rijkswachtkazerne van Etterbeek. Naar aanleiding van Borms’ dood scheef Willem Elschot zijn Bormsgedicht dat in 1993 nog door toenmalig Vlaams Blok-gemeenteraadslid en voorzitter van het Bormshuis Bob Hulstaert werd voorgedragen in de Antwerpse gemeenteraad.

 

Diezelfde Bob Hulstaert (intussen bijna 77 jaar oud) was de spreekstalmeester bij de herdenking van Borms vorige zondag. Het VNJ zorgde voor de muzikale (nouja) noot. Gastspreker was Bart De Valck, voorzitter van de Vlaamse Volksbeweging (VVB) die in de kerkdienst vooraf al meteen kleur bekende. “Ruim dertig jaar geleden stond ik hier als VNJ’er of TAK’er, en dat ik hier nu als spreker de man mag herdenken die voor Vlaanderen zijn eigen leven veil had, is voor mij een grote eer.” Zo weten we weer waar we de voorzitter van de VVB moeten situeren. Aan Borms’ graf (foto 1) zei Bart De Valck: “Vlaams bewegen is een werkwoord. De VVB roept àlle Vlaams-nationalisten op om samen hun schouders te zetten onder wat August Borms propageerde. Ja voor Vlaanderen! Vandaag iederéén Borms!”

 

Het Vlaams Belang toonde alvast haar enthousiasme voor de tweemaal ter dood veroordeelde collaborateur met de aanwezigheid van Vlaams Belang-boegbeeld Filip Dewinter en de Vlaams parlementsleden Jan Penris en Pieter Huybrechts, en het neerleggen van bloemenkransen (foto 2).

00:10 Gepost door AFF/Verzet | Permalink | Commentaren (0) | Tags: borms, collaboratie, hulstaert, vnj, de valck, vvb, dewinter, penris, huybrechts |  Facebook | | |  Print

De commentaren zijn gesloten.